Bureau Clara Wichmann
Bureau Clara Wichmann is een Nederlandse stichting die proefprocessen financiert en voert om de rechtspositie van vrouwen te verbeteren. Tot juli 2018 heette de organisatie Stichting Proefprocessenfonds Clara Wichmann. Zij zet het werk voort van het vroegere Clara Wichmann Instituut.
Wat er te vinden is
Op de website staan lopende en afgeronde zaken, juridische analyses en nieuwsberichten. Bekend is de procedure over de SGP, die vrouwen uitsloot van het lidmaatschap. Andere dossiers gaan over zwangerschapsuitkeringen voor zelfstandigen, gebrekkige borstimplantaten en seksuele intimidatie. Wie de juridische kant van gelijke behandeling wil volgen, vindt hier veel materiaal.
Waarom op deze lijst
Het bureau is geen genderkritische organisatie. Het werkt naar eigen zeggen vanuit een intersectioneel feministische benadering en rekent ook discriminatie van non-binaire en transgender personen tot zijn werkterrein. Over de verhouding tussen feminisme en gender gaat het artikel gender en feminisme. Het staat hier als gezaghebbende Nederlandse bron over vrouwenrechten en strategisch procederen.
De SGP-zaak en andere procedures
In de SGP-zaak kreeg het bureau eerst gelijk van de Haagse rechtbank. De Raad van State deed op 5 december 2007 uitspraak en de Hoge Raad op 9 april 2010. Het Europees Hof voor de Rechten van de Mens steunde daarna de lijn van het bureau. Tussen 2004 en 2008 ondersteunde het bureau zwangere zelfstandigen die geen uitkering kregen. In 2017 kwam het in actie tegen de Nederlandse Zorgautoriteit over regels voor de verzekering van geboortezorg. In 2022 begon de zaak tegen een fabrikant van borstimplantaten, op de website de siliconenzaak genoemd.
Lopende zaken
Op de website staan zes actuele dossiers. Eén gaat over ongelijke beloning van vrouwelijke rechters en officieren van justitie, met een zitting op 6 maart 2025. Een tweede betreft complicaties van bekkenbodemmatjes en de rol van de inspectie. Verder procedeert het bureau over de wet op de gecombineerde achternaam en sinds 24 september 2026 over wachtdiensten in de kraamzorg. In de zaak van achttien vrouwen tegen de congregatie De Goede Herder oordeelde het hof op 21 september 2026 dat de vorderingen zijn verjaard.
Organisatie
Het bureau is gevestigd in Amsterdam en werkt met geld van donateurs. De thema's op de website zijn machtsposities, reproductieve rechten, economische rechtvaardigheid, stereotypering en beeldvorming en veiligheid. Over dat laatste thema gaat op deze site gender en geweld tegen vrouwen. Volgens de website is Yomi van der Veen directeur en is Lilianne Ploumen als senior adviseur aan het bureau verbonden. Hoe het Nederlandse recht geslacht en gender regelt, leest u bij de transgenderwet en bij Nederlandse ontwikkelingen.