Kankerrisico bij hormoontherapie

De Nederlandse cohortstudie van De Blok en collega's (2019, BMJ) onderzocht borstkankerincidentie bij meer dan tweeduizend transvrouwen die feminiserende hormoontherapie kregen.

Borstkanker bij transvrouwen

De Nederlandse cohortstudie van De Blok en collega's (2019, BMJ) onderzocht borstkankerincidentie bij meer dan tweeduizend transvrouwen die feminiserende hormoontherapie kregen. De incidentie was hoger dan bij cisgender mannen, maar lager dan bij cisgender vrouwen. Het ging meestal om hormoonreceptor-positieve tumoren.

Borstkanker bij transmannen

Bij transmannen zonder mastectomie blijft het borstkankerrisico bestaan zolang er borstweefsel aanwezig is. Bij transmannen die mastectomie ondergaan blijft een resterend (lager) risico, vergelijkbaar met dat na profylactische mastectomie.

Andere kankers

Voor andere kankersoorten (prostaat, baarmoederhalskanker bij behouden cervix, eierstokken) is meer onderzoek nodig. Internationale richtlijnen bevelen aan om kankersurveillance af te stemmen op de aanwezige organen en het hormoonprofiel.

De cijfers uit Amsterdam

In de studie van De Blok werden onder 2.260 transgender vrouwen vijftien gevallen van invasieve borstkanker gevonden. Dat is tientallen keren meer dan bij mannen wordt verwacht, en ongeveer een derde van wat bij vrouwen wordt verwacht. De tumoren ontstonden na een relatief korte behandelduur. Onder 1.229 transgender mannen werden vier gevallen gevonden, minder dan bij vrouwen wordt verwacht. Een toelichting op de cijfers over oestrogeen en borstkanker staat op genderrisico.nl.

Prostaat en meningeoom

De prostaat blijft bij een vaginoplastiek aanwezig. Prostaatkanker komt bij transgender vrouwen minder vaak voor dan bij mannen, waarschijnlijk doordat testosteron wordt onderdrukt, maar is niet uitgesloten. Het middel cyproteronacetaat hangt bij langdurig gebruik in hogere doseringen samen met meningeomen, meestal goedaardige tumoren van het hersenvlies. Het Europese geneesmiddelenagentschap beperkte het gebruik van het middel daarom in 2020.

Bevolkingsonderzoek

De uitnodigingen voor het bevolkingsonderzoek naar borstkanker en baarmoederhalskanker worden verstuurd op grond van het geslacht in de bevolkingsregistratie. Een transgender man die als man staat ingeschreven maar nog een baarmoederhals of borstweefsel heeft, krijgt geen uitnodiging en moet zich zelf aanmelden. Een transgender vrouw die als vrouw staat ingeschreven, wordt wel opgeroepen voor borstonderzoek. Bespreek met de huisarts welke controles bij uw situatie horen. Zie mastectomie, oestrogeen en hormoontherapie.