Genderinfo.nl
Actueel

Laserontharing bij transitie

Laserontharing op de huid met een handstuk
Foto: Amaregenmed, CC BY-SA 4.0, via Wikimedia Commons

Bij laserontharing wordt licht van een specifieke golflengte geabsorbeerd door melanine in de haarwortel.

Werking

Bij laserontharing wordt licht van een specifieke golflengte geabsorbeerd door melanine in de haarwortel. De warmte beschadigt de haarfollikel zodat haargroei vermindert. Het werkt het best bij donkere haren op een lichte huid; voor lichte of grijze haren is het minder effectief.

Behandeltraject

Effectieve baardepilatie vereist meerdere sessies — meestal acht tot twaalf — verspreid over een tot twee jaar, omdat alleen haren in de actieve groeifase reageren. Resultaat is een aanzienlijke maar zelden volledige reductie; voor blijvende verwijdering wordt vaak aanvullend elektrolyse ingezet.

Voor genitale chirurgie

Bij voorbereiding op vaginoplastiek waarbij scrotum- of perineale huid wordt gebruikt is volledige ontharing van de te transplanteren huid een vereiste, om haargroei in de neovagina te voorkomen. Dit gebeurt meestal met elektrolyse, soms in combinatie met laser.

Vergoeding in Nederland

Ontharing van de baard kan onder voorwaarden onder de basisverzekering vallen bij vastgestelde genderdysforie. Voorwaarden en vergoede aantallen sessies verschillen per zorgverzekeraar.

Soorten apparatuur

Klinieken werken met verschillende lasers. De alexandrietlaser en de diodelaser zijn het meest gebruikt bij een lichte huid. De Nd:YAG-laser dringt dieper door en is veiliger bij een donkere huid. Flitslampen, bekend als IPL, zijn geen laser en werken minder gericht. De behandeling wordt officieel aangeduid als blijvende vermindering van haargroei; alleen elektrolyse mag blijvende verwijdering heten.

Bijwerkingen

Na een behandeling is de huid enkele dagen rood en gevoelig. Brandwonden, blaren en blijvende lichte of donkere vlekken komen voor, vooral bij een getinte of gebruinde huid en bij onjuist ingestelde apparatuur. In zeldzame gevallen neemt de haargroei in het behandelde gebied juist toe. Vermijd zon voor en na de behandeling en laat de behandeling doen in een kliniek onder toezicht van een arts.

Volgorde en planning

Omdat laser alleen op donker haar werkt, is het verstandig ermee te beginnen voordat de baard grijs wordt. Veel transgender vrouwen laten eerst het grootste deel van de baard met laser behandelen en de resterende lichte haren met elektrolyse. Hormonen maken de baard niet ongedaan; zie oestrogeen. De voorbereiding op een operatie staat bij vaginoplastiek en de vergoeding bij zorgverzekering en genderzorg.

Bronnen

Coleman, E., Radix, A.E., Bouman, W.P., et al. (2022). Standards of Care for the Health of Transgender and Gender Diverse People, Version 8. International Journal of Transgender Health, 23(sup1), S1–S259. doi:10.1080/26895269.2022.2100644

Hembree, W.C., Cohen-Kettenis, P.T., Gooren, L., et al. (2017). Endocrine Treatment of Gender-Dysphoric/Gender-Incongruent Persons. Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism, 102(11), 3869–3903. doi:10.1210/jc.2017-01658