Home › Artikelen

Artikelen

Analyses, dossiers en achtergrondstukken over gender, transitie en het maatschappelijk debat.

Klinisch psycholoog Joe Burgo: waarom jongens vandaag geen ruimte krijgen om man te worden

In gesprek met Sarah Mittermaier legt psycholoog Joe Burgo uit hoe de blank-slate-opvatting van gender, verdwenen mannelijke rolmodellen en schaamte over mannelijke seksualiteit jongens richting een transgenderidentiteit kunnen duwen.

Homoseksuele en lesbische jongeren in het genderdebat: ruimte voor seksuele oriëntatie en zorgvuldige diagnostiek

Seksuele gerichtheid en genderidentiteit zijn niet hetzelfde. Waarom homoseksuele en lesbische jongeren niet te snel als transgender geduid moeten worden, wat onderzoek naar desistance laat zien, en wat dit betekent voor ouders, scholen en zorgverleners.

Bijna 1 op de 5 jongeren die naar het Amsterdam UMC werden verwezen, startte nooit een medisch traject

Een nieuwe studie van het Amsterdam UMC (locatie VUmc) volgde 1.470 jongeren die tussen 2009 en 2019 naar de genderkliniek werden verwezen. 264 van hen — 18% — startten nooit een medisch transitietraject, meestal omdat er geen genderdysforie werd vastgesteld. Wie afhaakte, had juist meer psychische problemen dan wie wel behandeld werd.

Singapore verbiedt hormonale en chirurgische behandeling van genderdysforie bij minderjarigen

Het Singaporese ministerie van Volksgezondheid heeft in mei 2026 zijn eerste officiële richtlijn voor genderdysforie bij jongeren uitgevaardigd: geen hormonen of operaties onder de 18 jaar, en pas na een uitgebreide beoordeling eventueel een uitzondering tussen 18 en 21 jaar. Singapore voegt zich daarmee bij het Verenigd Koninkrijk, Zweden en Finland in een internationale trend van meer terughoudendheid.

Vijf jaar wachten op het eerste gesprek: de realiteit van de Nederlandse genderzorg-wachtlijst

Bij VU Amsterdam wacht een volwassene minstens vijf jaar op een eerste intakegesprek voor transgenderzorg, bij UMC Groningen ruim drie jaar, bij Radboudumc vier jaar. Een overzicht van wat die wachttijd betekent en waarom uitbreiding van de capaciteit het probleem tot nu toe niet heeft opgelost.

Trumps FDA-kandidaat Heidi Overton schreef eerder tegen gender-bevestigende zorg voor minderjarigen

President Trump draagt arts Heidi Overton voor als commissaris van de Amerikaanse geneesmiddelenautoriteit FDA. Overton schreef bij het conservatieve America First Policy Institute eerder kritische rapporten over gender-bevestigende behandelingen bij minderjarigen en over telehealth-abortuspillen. Ze moet nog door de Senaat worden bevestigd.

Amerikaans Hooggerechtshof bevestigt: staten mogen transvrouwen weren uit meisjes- en vrouwensport

Het Amerikaanse Hooggerechtshof oordeelde op 30 juni 2026 met 6 tegen 3 stemmen dat Idaho en West Virginia transgender meisjes en vrouwen mogen uitsluiten van schoolsportteams voor meisjes en vrouwen. De uitspraak laat vergelijkbare wetten in 29 staten intact, maar regelt andere kwesties zoals toiletten en identiteitsdocumenten nadrukkelijk niet.

J.K. Rowling verrast met bevestiging: volwassenen met genderdysforie kunnen baat hebben bij operatie

Een kort antwoord van Rowling op X zorgde op 19 augustus 2026 voor verwarring en ophef — maar wie haar essay uit 2020 kent, herkent een standpunt dat ze al jaren inneemt en dat het gender-kritische debat vaak wordt ontzegd.

Idaho maakt toiletgebruik door transgenders strafbaar — rechter schorst de wet meteen

Idaho voerde met HB 752 een wet in die transgender personen tot vijf jaar cel kan opleveren voor het gebruik van het toilet dat bij hun genderidentiteit hoort. Zes transgender Idahoanen spanden met de ACLU en Lambda Legal een rechtszaak aan, en een federale rechter zette de handhaving alweer stil — mede omdat de politie zelf zegt de wet niet uitvoerbaar te vinden.

Duitse justitieministers en VN-rapporteur eisen aanscherping zelfidentificatiewet

Terwijl de Duitse Selbstbestimmungsgesetz dit jaar wordt geëvalueerd, vragen de justitieministers van de deelstaten om strengere waarborgen tegen misbruik, en waarschuwt een VN-rapporteur dat de wet vrouwen en meisjes onvoldoende beschermt.

Amerikaans ministerie van Onderwijs onderzoekt vrouwencollege Smith wegens toelating van transvrouwen

Het Amerikaanse ministerie van Onderwijs is een onderzoek gestart naar Smith College, een van de laatste vrouwencolleges in de VS, omdat de instelling sinds 2015 iedereen toelaat die zich als vrouw identificeert. Volgens de overheid ondermijnt dat de wettelijke uitzondering die vrouwencolleges onder Title IX beschermt.

Britse rechter zet deur open voor omstreden puberteitsblokker-proef bij 226 kinderen

Het Britse High Court heeft een juridische uitdaging tegen een nieuwe puberteitsblokker-studie afgewezen. Critici, onder wie detransitioner Keira Bell, vinden dat het onderzoek niet aan de ethische en juridische drempels voor kwetsbaar kinderonderzoek voldoet.

Grootste kinderziekenhuis van Texas moet detransitie-kliniek openen na schikking van tien miljoen dollar

De Texaanse procureur-generaal dwong het grootste kinderziekenhuis van de Verenigde Staten tot een schikking van tien miljoen dollar, nadat klokkenluiders onthulden dat het ziekenhuis in het geheim puberteitsblokkers en kruishormonen aan minderjarigen bleef verstrekken. Binnen drie maanden moet er een gratis detransitie-kliniek openen — de eerste van het land.

Britse gedragscode voor vrouwenruimtes treedt in werking

Sinds 5 augustus 2026 geldt in Engeland, Wales en Schotland een officiele gedragscode: sekse-gescheiden ruimtes moeten worden ingericht naar biologisch geslacht. De regel volgt op de uitspraak van het Britse Supreme Court en zorgt voor verdeeldheid in het parlement.

Overzicht van vijf Noordse landen: chirurgie bij genderdysforie blijft vrijwel overal voorbehouden aan volwassenen

Een overzichtsartikel van elf Scandinavische chirurgen en artsen in Scandinavian Journal of Surgery brengt het beleid van Denemarken, Zweden, Noorwegen, Finland en IJsland in kaart. De conclusie: chirurgische ingrepen bij genderdysforie blijven met weinig uitzonderingen voorbehouden aan volwassenen, terwijl de juridische geslachtsregistratie juist losser is geworden.

Amerikaans schooldistrict verplicht personeel: meld sociale of gendertransitie leerling altijd aan ouders

Carson City (Nevada) verplicht schoolpersoneel sinds 11 augustus 2026 ouders te informeren zodra een leerling op school sociaal of qua gender transitioneert — een van de eerste lokale uitwerkingen van de uitspraak van het Hooggerechtshof die ouderrecht op informatie herstelde.

Amerikaanse ACOG-sectievoorzitter treedt af na kritiek op WPATH-richtlijnen

Gynaecologe Karla Solheim voerde zelf gender-bevestigende hysterectomieen uit, tot ze de onderliggende WPATH-richtlijnen kritisch doorlichtte. Haar beroepsvereniging ACOG gaf haar de keuze: zwijgen of aftreden.

Amerikaanse plastisch chirurgen: te weinig bewijs voor genderchirurgie bij minderjarigen

De Amerikaanse beroepsvereniging van plastisch chirurgen (ASPS) stelde begin 2026 in een officieel standpunt dat er onvoldoende bewijs is voor de voordelen van genderchirurgie bij minderjarigen, en adviseert te wachten tot minstens 19 jaar.

Geneeskunde als herstel of als welzijnsproject: wat betekent dat voor gender-affirmerende zorg?

Is het doel van geneeskunde het herstellen van normale functie, of ook het bevorderen van welzijn en geluk? Aan de hand van Boorse, Daniels, Callahan en recente literatuur over medicalisering onderzoekt dit essay wat dat onderscheid betekent voor puberteitsremming, hormoonbehandeling en chirurgie bij genderdysforie.

Amerikaans ziekenhuis betaalt $410.000 na ontslag van zorgverlener met gewetensbezwaar tegen genderzorg

Een Amerikaans ziekenhuis in Michigan schikt voor $410.000 met een physician assistant die in 2021 werd ontslagen omdat ze op grond van haar geloofsovertuiging weigerde mee te werken aan genderzorg. Het ziekenhuis voert nu een nieuw beleid voor gewetensbezwaren in.

UZ Gent onder vuur: dochter binnen een week doorverwezen naar borstamputatie

Een vader vertelt in De Morgen hoe zijn minderjarige dochter na één psychiatrisch gesprek werd doorverwezen voor een borstamputatie, die een week later plaatsvond. Vlaams Belang eist een onafhankelijke doorlichting van de Belgische genderklinieken; artsen en de bevoegde minister erkennen dat het vakgebied nog jong is.

Vrouwenrechtendebat geschrapt in Belfast: opnieuw een podium dat verdwijnt zodra het over gender gaat

Het Women's Rights Network zou tijdens het Belfaste festival Féile an Phobail een debat houden over vrouwenrechten, transatleten in de vrouwensport en gescheiden voorzieningen. De organisatie annuleerde het paneel zonder uitleg — en JK Rowling bood aan de juridische kosten van een aanvechting te dragen.

Duitse verzekeringsdata: diagnose genderdysforie bij jongeren blijkt weinig stabiel

Een analyse van tien jaar Duitse zorgverzekeringsgegevens van 14 miljoen jongeren laat zien dat de diagnose genderdysforie bij het gros van hen na vijf jaar alweer is verdwenen — het sterkst bij meisjes in de puberteit.

Vernietigende doorlichting Australische genderkliniek: kinderen van 12 kregen puberteitsremmers zonder deugdelijke beoordeling

Een doorlichting van de kinder-genderkliniek in het Australische Cairns beschrijft een "negatieve patiëntveiligheidscultuur": kinderen van twaalf kregen puberteitsremmers zonder passende beoordeling, dossiers misten toestemmingsdocumentatie en eerdere waarschuwingen werden genegeerd.

Amerikaans rapport: universiteiten bouwen tientallen gemengde toiletten, terwijl rechtszaken over Title IX zich opstapelen

Een nieuw rapport van CriticalRace.org brengt in kaart hoeveel Amerikaanse universiteiten inmiddels multi-hokjes-toiletten zonder sekseonderscheid aanbieden. Na de recente uitspraak van het Hooggerechtshof over vrouwensport verwachten waarnemers dat ook deze voorzieningen voor de rechter komen te staan.

Noordse landen blijken sterk te verschillen in transgenderzorg — en noemen zelf een hoger spijtcijfer dan vaak gemeld

Een overzichtsstudie in de Scandinavian Journal of Surgery vergelijkt de transgenderzorg van Denemarken, Finland, IJsland, Noorwegen en Zweden. De vijf landen blijken, ondanks hun reputatie als één blok, sterk uiteen te lopen in wie zorg krijgt — en de auteurs citeren zelf een Zweeds spijtcijfer van 2,2 procent, ruim boven het 'onder de 1 procent' dat vaak wordt aangehaald.

Amerikaanse sportcolumnist stapt op nadat redactie zijn stuk over vrouwensport tegenhoudt

Matt Calkins, elf jaar sportcolumnist bij de Seattle Times, nam ontslag nadat zijn redactie een column over vrouwensport en transgender atletes weigerde te plaatsen — een incident dat volgens hem paste in een patroon van stukken die de heersende redactielijn tegenspraken.

Dutch Protocol-onderzoek mist na 30 jaar betrouwbaar bewijs, concluderen onderzoekers

Een nieuwe kritische analyse van drie decennia onderzoek achter het Nederlandse 'Dutch Protocol' concludeert dat er nog altijd geen methodologisch solide bewijs is voor de werkzaamheid van puberteitsremmers en hormonen bij jongeren met genderdysforie.

Nieuwe cohortstudie: autisme sterk oververtegenwoordigd bij genderdiverse kinderen — en de zorgtoegang is ongelijk

Een cohortstudie onder 786 genderdiverse kinderen en jongeren laat zien dat autistische jongeren dezelfde ontwikkelingsmijlpalen bereiken als niet-autistische leeftijdsgenoten, maar structureel minder toegang krijgen tot genderzorg — met name autistische meisjes, die ondanks een zwaardere psychiatrische last minder vaak aan medische transitie beginnen.

UvA-onderzoek: jongeren steunen gelijkheid in principe, maar zijn kritisch over genderneutrale wc's en Paarse Vrijdag

Groot onderzoek van de Universiteit van Amsterdam onder ruim 31.000 middelbare scholieren laat een duidelijke kloof zien: jongeren onderschrijven abstracte gelijkheid breed, maar zijn een stuk terughoudender zodra het over concrete genderuitingen op school gaat.

Is plotselinge genderdysforie een apart klinisch beeld? Nieuwe studie pleit voor erkenning

Klinisch psycholoog Kenneth Zucker publiceerde in juni 2026 een analyse waarin hij stelt dat 'rapid-onset' genderdysforie bij tieners een eigen, herkenbaar patroon vormt dat een plek verdient in toekomstige diagnostische handboeken.

Amerikaans hof van beroep blokkeert plaatsing transvrouwen in vrouwengevangenis Oregon

Het Amerikaanse Hof van Beroep voor het Negende Circuit heeft een rechterlijk bevel geschorst dat de gevangenisdienst van Oregon dwong transvrouwen standaard in vrouwengevangenissen te plaatsen. De zaak raakt de kern van het spanningsveld tussen zelfidentificatie en de veiligheid van vrouwelijke gedetineerden.

Waarom steeds minder jongeren zich non-binair of trans noemen

Nieuw onderzoek onder Amerikaanse jongeren laat een scherpe daling zien in het aantal dat zich non-binair, trans of queer identificeert — na jaren van stijging. Wat verklaart die ommekeer, en wat zegt hij over de 'sociale besmetting'-discussie?

Amerikaanse moeder klaagt school aan om geheim genderbeleid en gebiedsverbod

Een moeder in Portland (Oregon) spant een rechtszaak aan tegen het schooldistrict nadat ze een gebiedsverbod kreeg voor het verspreiden van protestbrieven tegen genderbeleid op de basisschool van haar kinderen. De zaak raakt de kern van het debat over ouderrechten en transparantie in het onderwijs.

Grootste detransitie-studie tot nu toe: 'zelden een rechte lijn terug'

Een enquête onder 957 Amerikaanse en Canadese detransitioners laat zien dat stoppen met een transitie zelden om spijt alleen draait: verschuivende identiteit, uitblijvende verbetering en discriminatie spelen allemaal mee — en veel deelnemers hervatten later opnieuw.